این ویدیو داستان زندگی یکی از بزرگترین ماموران سرویس اطلاعات مخفی بریتانیا در ایران است؛ سِر شاپور ریپورتر. مردی که نه فقط خودش که پدرش سِر اردشیر ریپورتر هم از موثرترین چهره های تاریخ معاصر ایران است. پدرش پایه گذار قدرت رضاشاه در ایران شد و خودش نیز در 28 مرداد 32 از عوامل کلیدی در سقوط مصدق و بازگشت قدرت به خاندان پهلوی بود.شاپور ریپورتر مامور مخفی اینتلیجنس سرویس و افسر رابط میان این سرویس و محمدرضا شاه پهلوی بود. به دربار ایران رفت و آمد داشت، به ثریا ملکه ایران زبان انگلیسی درس می داد و با شاه تنیس، بازی می کرد. او به پاس خدمات ارزشمندی که به انگلیس کرد در سال 1973 نشان شوالیه از ملکه اليزابت دوّم دريافت کرد و لقب سِر گرفت. او در دهه 40 و 50 در کنار ماموریتهای اطلاعاتی و امنیتی، به واسطه گری و جوش دادن قراردادهای هنگفت تسلیحاتی و نفتی میان شرکتهای انگلیسی و دولت ایران رو آورده و پورسانتهای کلانی می گرفت . اما لورفتن پرداخت رشوه به مقامات ارشد ایران در قرارداد خرید تانکهای چیفتن از انگلیس به یک رسوایی بزرگ برای او و شاه تبدیل شد. با ما تا انتهای این ویدیو همراه باشید تا داستان زندگی مردی را برایتان روایت کنیم که در اواخر حکومت پهلوی و با لو رفتن نقش او در قراردادها در رسانه های غربی به آقای یک درصد مشهور شده بود. تازه چند سال بعد از آن بود که اسناد تازه گشوده شده نشان داد دوست نزدیک و مرد مورد اعتماد شاه ایران، سالها مامور مخفی سرویس اطلاعاتی انگلیس بوده است.
منابع:
مقاله «ریپورترها و تحولات تاریخ معاصر ایران، نوشته حسین آبادیان، فصلنامه مطالعات تاریخی
مقاله «روابط تسلیحاتی ایران و بریتانیا»، نوشته مجید تفرشی، سایت بی بی سی فارسی
مقاله «نیم قرن خرید تسلیحاتی ایران از بریتانیا »، نوشته مهبد ابراهیمی، آناهیتا شمس، سایت بی بی سی فارسی
مقاله «سِر شاپور ريپورتر و کودتاي 28 مرداد 1332» نوشته عبدالله شهبازی، سایت نویسنده
ویدئوهای زیر را هم ببینید:
رئیس ساواک چگونه به چنگ انقلابیون افتاد و کشته شد؟ داستان زندگی ارتشبد نعمت الله نصیری • رئیس ساواک چگونه به چنگ انقلابیون افت... ماجرای ازدواج عجیب و سقوط مشکوک هواپیمای شاهپور علیرضا پهلوی • ماجرای ازدواج عجیب و سقوط مشکوک هواپی... عضو شورای فرماندهی سپاه چگونه به اتهام قتل، فساد و آدم ربایی اعدام شد؟ داستان زندگی مهدی هاشمی • عضو شورای فرماندهی سپاه چگونه به اتها... شاه عباس کبیر؛ سنگدل ترین پادشاه؛ مردی که پسرانش را کور می کرد یا می کشت • سنگدل ترین پادشاه چگونه پسرانش را کشت... داستان زندگی پر حرف و حدیث مهدعلیا؛ مادر ناصرالدین شاه؛ مقتدرترین زن دربار قاجار • ملکه عشرت طلب دربار چگونه نقشه قتل ام... داستان زندگی تاج السلطنه؛ دختر شورشی دربار ناصرالدین شاه • داستان زندگی تاج السلطنه؛ دختر شورشی ... داستان زندگی پرماجرای مظفرالدین شاه • مظفرالدین شاه چگونه مجبور به امضای فر... رئیس پلیس مخفی رضاشاه، چگونه او را فریب داد؟ داستان زندگی سرلشکر آیرم • رئیس پلیس مخفی رضاشاه چگونه او را فری... زندگی آقامحمدخان؛ خواجه قاجار چگونه اخته شد و به قدرت رسید؟ • داستان زندگی آقامحمدخان؛ خواجه قاجار ... سرگذشت پزشک احمدی، قاتل مشهوری که مخالفان رضاشاه را با آمپول هوا میکشت • سرگذشت پزشک احمدی، قاتل مشهوری که مخا... شعبان جعفری که بود و چگونه محبوب دربار شاه شد؟ • شعبان جعفری که بود و چگونه محبوب دربا...
چریک ریاضیدان چگونه ۳ بار از زندان گریخت؟ داستان زندگی خسرو روزبه
• چریک ریاضیدان چگونه ۳ بار از زندان گر...
جوانترین وزیر خارجه ایران چگونه دستگیر و تیرباران شد؟ داستان زندگی حسین فاطمی
• جوانترین وزیر خارجه ایران چگونه دستگ...
نواب صفوی چگونه ۳ نخستوزیر شاه را ترور کرد؟ داستان زندگی یکی از پایهگذاران ترورهای سیاسی در ایران
• نواب صفوی چگونه ۳ نخستوزیر شاه را تر...
تروریستی که به بازجوی حکومت تبدیل شد؛ داستان زندگی وحید افراخته، از آدمکشی تا آدمفروشی
• تروریستی که به بازجوی حکومت تبدیل شد؛...
نوحهخوان مشهور مجالس شاه چگونه بعد از انقلاب ربوده و کشته شد؟ داستان زندگی سیدجواد ذبیحی
• نوحهخوان مشهور مجالس شاه چگونه بعد ا...
8